Thứ trưởng Bộ LĐ-TB&XH Lê Quân san sớt tại chương trình Giao lưu trực tuyến “Giáo dục nghề: Học nghề trước, đại học sau”, do Bộ LĐ-TB&XH và Báo điện tử Dân trí tổ chức chiều 15/8 tại Hà Nội.
Dừng việc chạy theo khoa cử, chuộng bằng cấp
Điều này nhằm lý giải việc học nghề là một kênh hướng nghiệp hợp lý với nhiều bạn trẻ. Đồng thời, học nghề cũng là cách để bạn trẻ có thể học lên trình độ cao hơn, khi bản thân đã tụ hội đủ điều kiện việc làm vững bền, thu nhập ổn định.
Theo Thứ trưởng Lê Quân, để làm tốt điều này, một trong những việc cần làm ngay là thực hành tốt công tác phân luồng từ cấp THCS. Điều này đã được kiểm chứng ở nhiều nước kinh tế phát triển. Theo đó, tỷ lệ phân luồng vào học nghề của các nhà nước rất cao, thậm chí có nước đạt trên 50%.
“Việt Nam đã đặt ra đích đến 2020, khoảng 30% học trò vào học nghề. Tuy nhiên, tỷ lệ học trò vào học nghề những năm qua còn chiếm thấp bởi tâm lý trọng bằng cấp và nhiều căn nguyên khác nhau” - Thứ trưởng Lê Quân cho biết.
Phân tích hệ luỵ từ sai trái trong việc quá tôn trọng bằng cấp, Thứ trưởng Lê Quân cho rằng: “Trong một thời gian dài, chúng ta chạy theo khoa cử, chuộng bằng cấp. Dẫn đến hệ thống giáo dục thực hành phân luồng và định hướng người học không đúng với yêu cầu phát triển thị trường lao động. Hệ quả là chúng ta luôn coi học nghề chỉ dành cho học sinh yếu, kém và không đỗ đạt”.
Bên cạnh đó, chất lượng đào tạo liên thông từ học nghề lên đại học và đào tạo đại học đương chức bị coi nhẹ và thả lỏng. Điều này khiến không ít người trong xã hội coi cử nhân đại học liên thông, tại chức kém hơn người tốt nghiệp đại học chính quy.
Thứ trưởng Lê Quân nhấn mạnh: “thời gian tới, chúng ta phải phá bỏ lối tư duy này. Chọn nghề ăn nhập với năng lực sở trường bản thân, với tình cảnh kinh tế gia đình trong từng thời đoạn chứ không phải chỉ vì không thi đỗ THPT hoặc đỗ đại học”.
Trường nghề du lịch, kỹ thuật: Đắt hàng
Đánh giá về thực tại tuyển sinh ở các trường nghề, Thứ trưởng Lê Quân cho rằng: thực tế hiện giờ, nhiều trường nghề không đủ sinh viên để giới thiệu cho doanh nghiệp do đầu vào (tuyển sinh) thấp hơn rất nhiều so với đầu ra (nhu cầu tuyển dụng).
“Khảo sát của Bộ LĐ-TB&XH cho thấy, thời gian qua tầng lớp đã có những thay đổi, việc học nghề đã đi vào bản chất hơn. Học là để có đủ năng lực làm việc đáp ứng nhu cầu của doanh nghiệp. Doanh nghiệp quan tâm đến tuyển lựa người có năng lực ăn nhập chứ không quan tâm nhiều đến bằng cấp” - Thứ trưởng Lê Quân cho biết.
“Các trường nghề hiện đang chiếm ưu thế trong các lĩnh vực cung ứng nhân lực du lịch, dịch vụ, kỹ thuật, công nghệ. Doanh nghiệp rất dễ tuyển người tốt nghiệp đại học, nhưng lại gặp khó trong tuyển người có kỹ năng nghề do cung không đáp ứng được cầu” - Thứ trưởng Lê Quân cho biết.
giải đáp câu hỏi việc bỏ điểm sàn trong xét tuyển đại học có ảnh hưởng tới chất lương tuyển sinh giáo dục nghề, Thứ trưởng Lê Quân cho biết năm 2017 là năm trước tiên các trường nghề tuyển sinh đủ chỉ tiêu. Các trường nghề đã "lội ngược dòng" thành công.
“Ban đầu, nhiều người cho rằng khi đại học bỏ điểm sàn xét tuyển, các trường cao đẳng, trung cấp sẽ không tuyển sinh được. Nhưng thực tế đã cho thấy xã hội đã trông coi đúng khi lựa chọn trường lớp theo nhu cầu thị trường lao động. Đến thời điểm này, các trường nghề có kết quả tuyển sinh vượt trội so với những năm trước” - Thứ trưởng Lê Quân nói.
Theo Tồn cục Giáo dục nghề (Bộ LĐ-TB&XH), kết quả tuyển sinh trung cấp trong những năm gần đây có thiên hướng tăng, cụ thể năm 2016 là 290.231 học trò, năm 2017 là 310.000 học sinh, năm 2018 ước khoảng 320.000 HS, trong đó có khoảng 85 - 90% là học sinh tốt nghiệp THCS.
Nhiều tuyển lựa cho bạn trẻ tham gia giáo dục nghề
Theo Thứ trưởng Lê Quân:
“Hết lớp 9, các em vào học nghề theo các chương trình trung cấp, cao đẳng, phối hợp với học văn hóa. Như vậy, ở tuổi 18 các em hoàn toàn đủ năng lực để dự thị trường lao động có chuyên môn kỹ thuật. Các em được miễn học phí học trung cấp nghề. Các em tiện tặn được từ hai đến ba năm so với bạn bè vào học THPT.
Tại bất kỳ thời gian nào, các em hoàn toàn có thể học tiếp đại học liên thông với thời gian từ 1.5 đến 2 năm. thời cơ thành công sẽ rất cao với các em học sinh có năng lực.
Hết lớp 12, các em vào học trung cấp với thời gian từ 1 đến 1,5 năm hoặc học cao đẳng với thời gian từ 2 đến 3 năm. Học phí các trường nghề thấp, thời kì thực hành thường chiếm trên 50%, học đi đôi với hành.
dịp việc làm đúng ngành nghề thường đạt trên 80%. Rất nhiều trường cam kết việc làm với mức thu nhập trên 7 triệu đồng/tháng cho người học”.
Hoàng Mạnh
Đăng nhận xét