Theo thống kê của Bộ Y tế vào năm 2017, tại Việt Nam, có khoảng 15% dân số mắc các rối loạn tâm thần phổ thông can hệ tới stress, 3 triệu người bị rối loạn thần kinh nặng. Còn thông tin tại Viện Sức khỏe thần kinh cho thấy có 30% dân số việt nam mắc các bệnh rối loạn thần kinh, trong đó tỷ lệ trầm cảm chiếm 25%.
Tuy nhiên, theo GS.TS Cao Tiến Đức, Chủ nhiệm Bộ môn thần kinh và Tâm lý y khoa, Học viện Quân y, khoa thần kinh, Bệnh viện Quân y 103, đây là con số thống kê chưa đầy đủ. Bởi trên thực tiễn, số người bệnh được chữa trị còn rất thấp, chỉ có 20% số người mắc bệnh đi khám. căn do nhiều người cho rằng mình chỉ bị mệt mỏi cơ thể, chứ không phải mắc bệnh liên can tới thần kinh, hoặc là mắc bệnh hệ trọng tới tâm thần song không quá quan yếu, không đáng quan hoài.
Nhiều người còn lo ngại nếu mình bị bệnh sẽ ảnh hưởng tới các mối quan hệ từng lớp xung quanh, vì vậy, nhiều người chọn cách giấu bệnh, không đi khám chữa..., dẫn tới tỷ lệ đi khám các bệnh thần kinh rất thấp. ngoại giả, số người ít đi khám đúng chuyên khoa tâm thần, tâm lý nhưng nhiều người lại đi khám các chuyên khoa khác. Và như vậy, số ít bệnh nhân được khám đúng chuyên khoa tâm thầm tâm lý rất ít.
găng tay tâm thần (stress) đang ngày trở nên một vấn nạn không loại trừ một ai trong cuộc sống đương đại. Stress ở con người có nhiều cấp độ khác nhau và được chia thành bốn loại chính: Stress tích cực (Eustress), Stress bị động (Distress), Hyperstress, Hypostress. Stress hăng hái (Eustress) là một trong những loại stress hữu ích. Eustress chuẩn bị cho cơ thể những năng lượng cần thiết để đánh hoặc là chạy chống khỏi mối nguy hiểm. Loại stress này sẽ giúp lượng máu dồn đến các cơ bắp để làm các cơ bắp cứng lên, nó cũng làm tăng nhịp tim và áp huyết trong máu. Nếu sự kiện hay mối hiểm nguy qua đi, cơ thể sẽ trở lại dạng bình thường.
trái lại, nỗi buồn khổ là một trong những loại stress bị động. Nó là một trong những loại stress mà tâm trí và cơ thể phải chịu đựng khi những nếp thường nhật phải thay đổi và điều chỉnh. tâm não chưa thích ứng và thoải mái với sự thay đổi này, nó vẫn có khuynh hướng quay lại thói quen cũ. Triệu chứng của loại stress này thường là: đau đầu, đau lưng, đau bụng, tim đập nhanh, đau cơ hoặch đau mình, găng kéo dài, áp huyết cao, đau nửa đầu, đau ngực và đau tim...
GS.TS Cao Tiến Đức.
Hyperstress là loại stress tiêu cực xuất hiện khi một người chịu áp lực quá lớn so với khả năng đảm đang hay chịu đựng của họ. Một người làm kinh doanh trên thị trường phố Wall hay một công việc quá vất vả, cần lao quá giờ liên tục sẽ gây ra cho người làm gặp phải loại stress này. Một người trải nghiệm hyperstress sẽ thường phản ứng với một sự kiện không găng tay lắm với một cảm xúc thái quá. Đây là loại stress rất cần nhận biết vì nó có thể gây ra những hậu quả nghiệm trọng về xúc cảm cũng như thể chất.
Hypostress là loại stress đối ngược với với hyperstress. Hypostress xuất hiện khi cá nhân chủ nghĩa cảm thấy rất nản và nhàm chán hoặc không có thử thách gì trong cuộc sống. Nếu bạn cùng một việc hàng ngày, tại cùng một nơi, luôn gặp những người cũ, làm mãi một công việc không thay đổi, những nhiệm vụ được lặp đi lặp lại, bạn sẽ gặp phải loại stress này. Ảnh hưởng của loại này là cảm giác nhàm chán và đơn điệu cũng như thiếu động lực làm việc.
Các bệnh lý về tâm thần, thần kinh do stress gây ra nhưng rối loạn lo lắng, cũng có thể là cái cớ là nhân tố kích thích gây ra. Từ stress làm đổi thay nội tiết, đổi thay nguyên tố tâm lý nó gây ra bệnh lý khác. tức là nó vừa duyên cớ vừa là hậu quả stress.
GS. Cao Tiến Đức cho hay, các nhân tố gây stress, nếu kéo dài, sẽ gây đến tình trạng trầm cảm, chiếm đến 35% trong các trường hợp bị rối loạn tâm thần. Các vấn đề trầm cảm rõ nhất là người bệnh mất hết hứng, không có khả năng tập trung, ảnh hưởng rõ ràng nhất đến công việc. Ngoài ra, người bệnh cũng có những biểu hiện suy yếu về mặt sức khỏe, cơ thể, tỉ dụ như rối loạn về giấc ngủ, rối loạn về ăn uống, thậm chí có những vấn đề về sinh hoạt vợ chồng, bạn bè, gần như ảnh hưởng tới mọi mặt của cuộc sống. Stress còn được gọi là “kẻ giết người thầm lặng” khi gây hàng loạt tác động xấu lên thân như áp huyết cao, bệnh tim mạch, tiểu đường và thậm chí là ung thư.
GS. TS Cao Tiến Đức đưa ra lời khuyên để ngừa stress là mỗi người phải học cách phân bổ thời kì hợp lý cho mối quan hệ gia đình, bạn bè, công việc và những điều khác. Dành thời kì để có hoạt động thư giãn, không phải giải trí. Có thêm hiểu biết về thông tin bệnh, để biết khi nào mình có vấn đề để cần trợ giúp bên ngoài....
Lý tưởng nhất là chúng ta biết cách sắp xếp hợp lý, có một cuộc sống thật khoa học, quan hoài để ý tới sức khỏe của mình. Những thể hiện trên thân thể, chúng cảnh báo cho chúng ta biết chúng ta cần phải bỏ chút thời kì là quan tâm tới cơ thể nhiều hơn, sức khỏe và tâm khảm của mình nhiều hơn. Nếu không đỡ thì cần đến bệnh viện có chuyên khoa để được giải quyết.
Hà Anh
Đăng nhận xét