thành ra, nếu các hí viện, trường nghệ thuật không có hành động, chính sách để cuộn nhân tài trẻ vào học, đào tạo thì khoảng trống nguồn nhân lực “giữ lửa” nghệ thuật truyền thống trong tương lai khó lấp đầy.
Vì đâu nên nỗi?
Thực tế cho thấy, nhiều năm qua, tình trạng thí sinh dự thi vào các trường nghệ thuật có ngành đào tạo về nghệ thuật truyền thống không nhiều mà ngày càng có khuynh hướng giảm. Trường đại học sàn diễn - Điện ảnh Hà Nội là một trong những cơ sở đào tạo hàng đầu nước ta về lĩnh vực nghệ thuật, đặc biệt nghệ thuật truyền thống. Tuy nhiên, 6 năm qua, trường không thể tổ chức được khóa diễn viên tuồng nào vì không có hồ sơ dự tuyển. Mùa tuyển sinh năm học 2017-2018, Khoa Kịch hát dân tộc của trường chỉ tuyển được đủ chỉ tiêu môn diễn viên cải lương, các môn diễn viên chèo, múa rối phải đào tạo thấp hơn chỉ tiêu để đảm bảo chất lượng đầu vào. Môn nhạc công kịch hát truyền thống chỉ 2 em đăng ký nên phải dừng đào tạo.
Cảnh trong một vở diễn tốt nghiệp của sinh viên lớp nghệ thuật trình diễn chèo (hệ Trung cấp) thuộc Trường Đại học sàn diễn - Điện ảnh Hà Nội.
Trong khi đó, đại diện Trường cao đẳng Múa Việt Nam cho biết, chưa năm nào trường tuyển đủ chỉ tiêu bộ môn kịch múa, ballet, huấn luyện, biên đạo. Tương tự, Trường cao đẳng Nghệ thuật Hà Nội với các bộ môn trình diễn nhạc cụ đàn tỳ bà, sáo, đàn bầu... rất ít người trẻ đăng ký học. ngoại giả, Trường trung cấp Nghệ thuật xiếc và tạp kỹ Việt Nam mỗi năm tuyển 35 chỉ tiêu nhưng cũng khó tìm được nhân kiệt trong số hàng nghìn hồ sơ dự tuyển.
Sở dĩ người trẻ thiếu đượm đà với nghệ thuật truyền thống cũng như ít đăng ký vào các trường nghệ thuật kể trên vì nhiều lý do. Theo NSƯT Thu Huyền - Phó Giám đốc hí viện Chèo Hà Nội, các bộ môn tuồng, chèo, cải lương… vừa khó về mặt chuyên lẫn mặt cảm thụ. Đây là những bộ môn đòi hỏi người học phải có độ am tường tương đối về văn hóa, lịch sử, tầng lớp và hơn hết là tình với nghề. thành ra, các cơ sở đào tạo vừa phải chật vật tuyển sinh vừa phải chọn lọc rất kỹ càng trong số ít oi những hồ sơ đăng ký thi tuyển. “Hơn nữa, nghệ thuật truyền thống có độ khó cao, đòi hỏi sự phối hợp nhuần nhuyễn giữa hát, diễn xuất, hình thể, vũ đạo… Với đặc thù như vậy cộng với tâm lý thích nức tiếng nhanh cũng như đầu ra khó khăn khiến cho nghệ thuật truyền thống ít lôi cuốn lớp trẻ”, NSƯT Thu Huyền đánh giá.
Nhà nghiên cứu âm nhạc Nguyễn Quang Long lại cho rằng, một trong những lý do chính mà sinh viên đến với các trường đào tạo nghệ thuật nói chung, nghệ thuật truyền thống nói riêng là ngoài việc cần có một sự kiên trì để sang trọng quá trình học tập bài bản thì nhịp để khoảng được một công việc tốt, thu nhập cao rất khó đạt được.
Để người trẻ “giữ lửa” nghệ thuật truyền thống
Nhằm lôi cuốn đời trẻ đến với nghệ thuật truyền thống, trên Thực tế, Chính phủ đã ban hành Nghị định 74/2013/NĐ-CP quy định bổ sung một số điều của Nghị định 49/2010/NĐ-CP về miễn giảm học phí, trong đó ghi rõ: “Các đối tượng được giảm 70% học phí gồm: học sinh, sinh viên các chuyên ngành nhã nhạc, cung đình, chèo, tuồng, cải lương, múa, xiếc”. ngoại giả, Bộ VH-TT&DL cũng như các trường nghệ thuật đã có những chính sách, hành động cụ thể trong thời kì qua nhằm tìm ra những người trẻ có ham nghệ thuật truyền thống để tuyển sinh, đào tạo.
Gần 3 năm trở lại đây, “Đề án đào tạo diễn viên, nhạc công cho các đơn vị nghệ thuật tuồng, nghệ thuật chèo, nghệ thuật cải lương và dân ca kịch chuyên nghiệp trong cả nước thời đoạn 2016 - 2020” của Bộ VH-TT&DL đã được thực hiện. Trong thời gian đào tạo, các hí trường sẽ kết hợp mời các nghệ sĩ của rạp hát và giỏi của ngành tham gia đào tạo chuyên môn. Theo dự án, các em được tương trợ không mất tiền ở, còn được miễn 100% học phí cả 4 năm học. Đồng thời, các em được sắp xếp bố trí chỗ ở, sinh hoạt ngay tại hí trường giúp các em có nhiều cơ hội rèn nghề từ việc dự xem các nghệ sĩ tập, dự vở diễn và có nhiều điều kiện để tập tành trên sàn diễn.
Trong khi đó, nhiều trường đã chủ động hơn trong khâu tuyển sinh như Trường cao đẳng Nghệ thuật Hà Nội tổ chức nhiều chương trình biểu diễn nghệ thuật dành cho học sinh, sinh viên tại không gian đi bộ hồ Hoàn Kiếm để truyền bá hoạt động của nhà trường, Đồng thời giới thiệu các chương trình đào tạo trên trang mạng tầng lớp để học sinh dễ tiếp cận. Đại diện Trường cao đẳng Múa Việt Nam mới đây cho biết, trường vừa tổ chức tuyển trực tiếp tại trường, vừa tiến hành sơ tuyển và chung tuyển hệ trung cấp, cao đẳng tại các tỉnh: Tuyên Quang, Thanh Hóa, Nghệ An, Quảng Bình… ngoại giả, Trường trung cấp Nghệ thuật xiếc và tạp kỹ Việt Nam nhiều năm gần đây đã trực tiếp đến các địa bàn vùng sâu, vùng xa để phổ quát về chế độ học bổng theo quy định hiện hành dành cho học trò, sinh viên các bộ môn nghệ thuật truyền thống và đặc thù để các bạn trẻ cân nhắc, chọn lọc và dạn dĩ dự thi vào trường.
Hoa Quỳnh
Đăng nhận xét